OSNOVNA ŠKOLA „VUK KARADžIĆ“ – Lovćenac - Lovćenac

O školi

OVO JE NAŠA ŠKOLA
( monografija )

Maleno selo Lovćenac, u opštini Mali Iđoš, prostire se u vojvođanskoj ravnici. Jeste maleno, ali je selo raspevanih zora, vragolastih detinjstava, blistave mesečine i razbuktalih mladosti. Nekada se to naše selo zvalo Sekić. Naseljavanje Sekića nemačkim stanovništvom započelo je za vreme vladavine cara Josifa II 1785. godine. Prema podacima koje nam pruža autor prve nemačke monografije  Sekića, Johan Jaus, nemački kolonisti potiču iz Alzasa, Hesena, Lotaringije; Nasaua, Rajnlanda, Pfalca i Vitenberga. Verovatno početkom 19. veka počinje sa radom i osnovna škola u Sekiću na nemačkom nastavnom jeziku i  rangirana kao komunalna škola koja je trajala  tri godine. Učenici su, ipak, pohađali i opetponovnicu koja se sastojala u tome da isti u četvrtom razredu sistematizuju gradivo naučeno u prethodna tri razreda. Po mnogim kazivanjima, a najviše po kazivanjima i zapisima školskih nadzornika u Dvojnoj monarhiji, za rad škole su se čule samo reči pohvale i to podjednako za inovacije u pedagoškim metodama učitelja kao i u znanju učenika u ovoj školi. 1920. godine kada je donet zakon koji se odnosio na osnovnoškolsko obrazovanje u Vojvodini sve škole su podržavljene s tim što je škola u Sekiću zadržala specifičnost pošto se nastava odvijala na nemačkom jeziku uz evangelističku veronauku i učenje srpskog jezika kao obaveznog i državnog. Školska zgrada nalazila se na mestu gde se danas nalazi zgrada banke i kancelarija Mesne zajednice. Nemačka škola je prestala sa radom u oktobru 1944. godine.
Školska delatnost nije zamirala ni u ratnim godinama. 1944/1945. godine u školu u Sekiću je upisan trideset i jedan učenik u prvi razred i učiteljica se zvala Katica Srđanov. Bila su to ovdašnja deca sa salaša i okoline.
1946. godine doseljavanjem Crnogoraca na ove prostore selo dobija naziv Lovćenac, po planini Lovćen, ispod koje su doseljenici živeli i time  izrazili želju da ih bar ime naselja u Panonskoj ravnici podseća na rodni kraj. Doseljeno je oko devetsto sedamdeset devet  porodica (979) sa četiri hiljade osamsto dvanaest članova (4812). 1945/1946. godine u prvi razred je upisano sedamdeset sedam učenika (77) i to trideset pet dečaka (35) i četrdeset dve devojčice (42).
Uslovi za rad učiteljima su bili izuzetno teški. U jednoj istoj učionici radile su, na smenu, dve iste učiteljice i prosvetni radnici su bili po ceo dan angažovani radom u školi. U večernjim časovima organizovani su analfabetski tečajevi za odrasle. Učitelji su bili Milija Šebeković, sestre Zagorice, sestre Vukićević, Katica Srđanov i Milica Mojsijev.
Pet godina kasnije, školske 1950/1951. godine u lovćenačku sedmoletku, nakon čijeg završetka se polagala mala matura, upisano je šesto devedeset sedam učenika (697) koji nastavu pohađaju kod već pomenutih učitelja, ali i kod nastavnika čija će imena i znalački pedagoški rad ostati večno u sećanjima svih nas, a to su: Kosta Čičovački, Jovanka Zrnić, Dragiša Lalatović, Dobrila Čurović i Dušan Markov. Oni će se sopstvenim bogatstvom duha i mašte suprotstaviti siromaštini i obogaćivati poglede i interesovanja svojih učenika iz dana u dan. Oni pokreću amatersko pozorište, priređuju sletove, organizuju ekskurzije. Celokupni kulturni život sela okretao se oko svoje matice – škole.Godine 1953.  škola dobija ime slovenačkog revolucionara i posleratnog partijskog funkcionera Borisa Kidriča. Od te godine broj učenika u školi neprestano raste: 1959/1960.  godine škola broji osamsto četrdeset osam učenika (848), a 1965. godine, čak, devetsto tri učenika (903). To je ujedno i najveći broj učenika koji je naša škola ikada imala.
Godine 1974.  došlo je do useljenja u novu školsku zgradu što je omogućilo kabinetsku nastavu što je bio novitet u odnosu na dotadašnji nastavni rad. Radove na zgradi je izvodilo preduzeće „Rad“ iz Beograda. Tada su dobijena i moderna didaktička sredstva što je poboljšalo kvalitet nastave a time i rezultate na raznim takmičenjima, smotrama i sportskim turnirima.
Školske 1990/1991. godine škola menja naziv i sa ponosom dobija ime slavnog i svetski priznatog književnika i reformatora – Vuka Karadžića. 1991/1992. godine po prvi put je u školu uvedena fakultativna nastava engleskog jezika u trećem i četvrtom razredu, a školske 2001/2002.  godine u prvi razred uvedena su dva nova predmeta: građansko vaspitanje i verska nastava.
Danas, u prostorijama škole, nastavu pohađa trista petnaest učenika (315) raspoređenih u šesnaest odeljenja (16). U školi radi trideset i jedan prosvetni radnik (31). Nastava se odvija na srpskom jeziku i stručno je zastupljena. Uglavnom je prisutan vid kabinetske nastave i nastava se održava samo u prepodnevnoj smeni. Kao prvi strani jezik se izučava ruski jezik za učenike od petog do osmog razreda, a kao drugi strani jezik se izučava engleski jezik i to za sve učenike.
Prvi dan svake nove školske godine se obeležava tradicionalnom svečanošću u čast malih đaka, dece koja su upisana u prvi razred. Taj događaj se naziva „Prijem prvaka“ i  održava se u seoskom „Domu kulture“ uz prisustvo učitelja, nastavnika, učenika i roditelja.
Izložbe likovnih i literarnih radova otvaraju i bogate dušu posetiocima, a priredbe, svečanosti, festivalske igre i maskenbali, održavani u „Domu kulture“, pozivaju ljudska srca na smeh i aktivnost. Druženje sa naukom i sportom, ljubavlju i odanošću, radom i zabavom – oduvek su bili naši ciljevi. U svojoj tradiciji škola je negovala takmičarski duh koji je iz generacije u generaciju potkrepljivan znanjem i umećem. Učenici redovno učestvuju na mnogobrojnim takmičenjima, a zapaženiji rezultati u ovoj školskoj godini su uspesi na opštinskim takmičenjima iz srpskog i ruskog jezika, matematike i istorije. Veliki broj učenika se aktivno bavi sportom i to uglavnom fudbalom, košarkom, rukometom i karateom gde su takođe postignuti zavidni rezultati. Svakako treba spomenuti uspeh ženske košarkaške ekipe košarkaškog kluba „Njegoš“ koja se na nivou Košarkaškog saveza Srbije plasirala u osam najboljih ekipa Srbije. Uspešna je i saradnja škole sa rukometnim klubom „Njegoš“ iz Lovćenca. Marta 2005. godine u Novom Sadu je održano prvenstvo države Srbije i Crne Gore u karateu (kate). Učestvovalo je sedamdeset klubova i oko hiljadu učenika. Učenici Ana Krivokapić i Zoran Oklobdžija su osvojili zlatne medalje i proglašeni su prvacima države za svoja godišta. Uspešni rezultati su ostvareni pod rukovodstvom trenera Miloša Kovijanića. Čuveni su i naši recitatori koji često učestvuju i na najvišim stupnjevima takmičenja tog tipa. Ove godine su se na zonskom takmičenju u Subotici plasirali za odlazak u Sečanj učenice Jovana Đurović i Nataša Vučinić. Znatan broj učenika naše škole pohađa i muzičku školu čije je sedište u Bačkoj Topoli  čime dokazuju svoja mnogobrojna interesovanja i na tom polju. Dan škole se obeležava 6. novembra i taj školski praznik se, zajedno sa obeležavanjem Svetosavske akademije, priredbe povodom završetka školske godine i obeležavanja Dečje nedelje, organizuje nesebičnim učešćem nastavnika i učenika koji su inicijatori održavanja mnogobrojnih sekcija počev od dramske, literarne, preko istorijske do folklorne i recitatorske. Lepo je reći i znati da naša škola ima svoju himnu za koju je tekst pisala profesorka srpskog jezika Marija Apostolovski, a muziku nastavnica muzičke kulture Eva Kasaš, koja je zaštićena autorskim pravom pod imenom „U spomen Vuku“ i kojom započinje svaka svečanost povodom Dana škole. Jedna od, sada već, tradicionalnih svečanosti u Lovćencu, u školi, jeste svečanost povodom literarnog konkursa „Osmisli riječ duše“ posvećena liku i delu preminulog pesnika  Miška Abramovića, organizovanog po zamisli njegove porodice – porodice Abramović. Održava se u maju mesecu i cilj istog je da se nagradi lepa reč i prirodni, literarni talenat naše dece. Jedna od uspešnijih saradnji naše škole bila je i saradnja sa izdavačima časopisa „Rastimo“ iz Vrbasa.
Par godina unazad naša škola je bila domaćin TV Novi Sad i manifestacije „U pohode školama“ kada je snimljen i prikazan jedan čas srpskog jezika u akciji „Ogledni čas“. Manifestacija je imala za cilj da pokaže i dokaže sve vrednosti i kvalitete jednog istinskog  školskog časa. Naša škola je često i domaćin gostovanja mnogobrojnih pozorišnih predstava i jedno od skorijih  je gostovanje pozorišta iz Novog Sada sa predstavom „San letnje noći“ Vilijema Šekspira.
Naši učenici odlaze na ekskurzije, kampovanja, u pozorišta i organizuje se i nastava u prirodi za učenike nižeg uzrasta, kao i izleti i sportske manifestacije. Upravo, 5. 5. 2006. godine smo bili učesnici jedne takve sportske manifestacije pod pokroviteljstvom Ministarstva prosvete i sporta pod nazivom „Kros RTS-a“ koja je održana na velikom, seoskom stadionu. U junu  mesecu se održava tradicionalni noćni turnir u malom fudbalu na školskom sportskom terenu.
U našoj školi se izvodi i dodatna nastava iz onih predmeta i oblasti za koje učenici pokazuju interesovanje, a takvih je mnogo, kao i pripremna nastava iz srpskog jezika i matematike učenicima osmog razreda što im omogućuje predano i kvalitetno polaganje kvalifikacionog ispita za upis u srednju školu na kome je, svih ranijih godina, procenat prolaznosti često u domenu republičkog proseka.
Dodatno je opremljen i informatički kabinet na osnovu materijalnih sredstava dobijenih radom i učešćem školskog tima u projekat „Školskog razvojnog planiranja“ pod nazivom „Otvori prozor – proširi vidik!“. U njemu se izvodi nastava informatike za učenike sedmog i osmog razreda. Sa dogradnjom određenog broja učionica 2001/2002. godine ostvariće se adekvatniji smeštaj učenika i nastavnika, a samim tim i kvalitetniji rad. Dogradnja je ostvarena donacijom budžeta Republike Srbije. Iskreno se nadamo njihovom što skorijem osposobljavanju.
U svojoj istoriji našu školu su pomagali mnogi. Saradnja sa njima je omogućila da mi danas imamo mnogo i da se možemo podičiti svime. Značajna imena u tom domenu jesu svakako Aco Pešikan, Stojan Drašković, Ljiljana Martinović, Zvezdan Terzić, Jovan Terzić – Jole, Vojo Simović, Gojko Muhadinović, Milorad Pejović – Gilo, Dragurin Drašković, . . . Neki od njih, nažalost, danas više nisu sa nama ali sećanje na njih će svakako biti dokaz naše neizmerne zahvalnosti za sve što učiniše za nas i našu školu. Par godina unazad škola je ostvarila saradnju sa švedskom humanitarnom organizacijom koja je našoj školi poklonila donaciju vrednu 220. 000 dinara za nabavku očiglednih nastavnih sredstava.
Naša škola je iznedrila mnoge uspešne ljude: doktore, profesore, inženjere, ekonomiste, pravnike, pesnike, . . . Danas su među njima, svakako, dosta učitelja, nastavnika i profesora ove škole koji su nekada bili đaci u njoj, a sada su ti isti đaci, zajedno sa svojim odeljenskim starešinama, kolege u zbornici. Među nama su i lekarke Olga Perović i Vera Novaković, nekada je ponosan đak naše škole bila i pesnikinja Mirjana Bulatović, mnogi opštinski funkcioneri i ljudi na visokim položajima, advokat Ljiljana Petrić, braća Kustudić, . . .
Veoma uspešnu saradnju naša škola ostvaruje sa druge dve škole u opštini, školama iz Feketića i malog Iđoša,  i sa školama u Bačkoj Topoli, Vrbasu i Subotici. Veliku i nesebičnu pomoć školi pružaju mnogobrojni donatori, opštinski organi i organi lokalne sredine.
Veliki i zavidan preporod je naša škola doživela u vreme kada je direktor škole bila profesorka istorije Anđelija Tomić koja je ujedno bila i prva žena direktor na ovim prostorima, kao i u vreme kada je direktor škole bila nastavnica ruskog jezika Vera Raut koja je svakako ostvarila  mnogo zapaženih rezultata u samoj školi i van nje.
Danas je direktor škole profesorka srpskog jezika Jelica Tomašević kojoj svakako pripadaju mnogobrojne zasluge za mesto i uticaj kakav naša škola ima u selu, opštini i u široj okolini.
Jedno od zvučnih imena naše kulture jeste ime našeg istaknutog lingviste Mitra Pešikana koji, doduše, nije bio đak naše škole, ali je svojim fizičkim prisustvom uvek i u njoj,  i u našem selu prisutan. Njegova porodica je u periodu kolonizacije  došla  u naše selo, a on je svojim natprosečnim obrazovanjem i inteligencijom ostao vredan pamćenja i sećanja. Grob mu je tu, na našem seoskom groblju. Naša biblioteka poseduje mnogo knjiga sa njegovim posvetama  u trenutku darivanja.
Osnovna škola „Vuk Karadžić“ nalazi se nedaleko od centra. Okružuju je zeleni drvored i mala baštica sa cvećem koju brižno neguju tetkice koje rade u njoj. U prizemlju ćete naići na sjajne cvetne aranžmane, bronzanu fontanu i pano sa slikama najuspešnijih đaka naše škole. Njih zovemo – đaci generacije.
U našoj školi hvatamo zlatne niti sunca, dočekujemo nade budućnosti, ispraćamo tragove prošlosti i čuvamo zajedničke uspomene. U njoj se grejemo nad ognjištem drugarstva  i rastemo u bašti ljubavi i sastanaka. I zato, u njoj . . . “ u spomen Vuku s ljubavlju i poštovanjem, zapevajmo ponosno uslišeni saznanjem!“Radovan Vujošević, profesor istorije
Marija Apostolovski, profesorka srpskog jezika